Het is nu week 26 en we zijn nu halverwege het jaar. Een goed moment om de tussenbalans op te maken. Ik vertel niets nieuws als ik zeg dat onze mooie Sierteeltsector roerige tijden beleeft. Het is niet alleen de Sierteelt, maar zowel maatschappelijk als economisch dient zich de ene na de andere uitdaging aan voor veel sectoren.
Op het gebied van duurzaamheid zijn we met elkaar bezig met een noodzakelijke energietransitie, mede ingegeven door de Europese Green Deal. Intussen is sprake van enorme kostenstijgingen in energie en gas die ons dagelijks bezighouden en blijkt ons elektriciteitsnet in sommige delen van Nederland vol te zijn. Horecaondernemers zijn soms gedwongen hun café of restaurant een deel van de tijd te sluiten omdat ze geen personeel kunnen vinden. De stikstofproblematiek leidt tot grote spanningen en zorgt voor hoogoplopende discussie in de maatschappij. En dit is nog maar een kleine greep uit het dagelijkse nieuws.

Steeds wordt de vraag gesteld, hebben politici, beleidsmakers of ondernemers dit niet zien aankomen? Vaak wel, maar dat wil niet zeggen dat de geschetste problemen eenvoudig te voorkomen waren geweest. We leven in een complexe wereld, waarbij we te maken hebben met ingrijpende gebeurtenissen als een coronapandemie en een oorlog in Oost-Europa die ook voor ‘deskundigen’ onverwacht kwam en vele malen heftiger is dan de grootste doemdenkers dachten. Schiphol en andere luchthavens zijn een voorbeeld van complexe problematiek, op het gebied van duurzaamheid en transitie aan de ene kant en directe personeelstekorten die het primaire proces raken. De enige manier om op korte termijn tot structurele oplossingen te komen is met betrokkenen het gesprek aan te gaan en binnen de bestaande kaders samen te zoeken naar oplossingen. Voor de middellange termijn zijn nieuwe creatieve oplossingen nodig. Het gesprek aangaan maakt het probleem niet minder groot, maar brengt oplossingen dichterbij.

Groei van de klok

Ook in de Sierteelt is volop dynamiek. In vergelijking met het heel mooie jaar 2021 lijkt het op het eerste gezicht allemaal wat minder. Over heel vorig jaar bedroeg de groei 20%, waarvan 17% door goede prijsvorming. In het afgelopen halfjaar lagen de prijzen ‘slechts’ 2% lager ten opzichte van de eerste helft van 2021, bij een 7% lagere omzet dan vorig jaar. Met een verschil tussen bloemen en planten. De afgelopen maand waren vraag en aanbod bij zowel kamerplanten als tuinplanten uit balans, met lagere prijzen tot gevolg.

Zorgen zijn er bij kwekers over de sterk gestegen energiekosten en hoge inflatie, maar de groei van vorig jaar is zeker niet verdampt. Wat we ook zien, is dat in deze onzekere tijd de klok, tegen de trend van de laatste jaren in, terrein heeft gewonnen ten opzichte van direct. Meer dan de helft van het volume wordt momenteel verkocht via de klok. De extra aanvoer op de klok is een van de oorzaken van de extra druk op ons logistieke proces.

Tekort aan logistiek medewerkers

Maar de belangrijkste oorzaak is en blijft het tekort aan logistiek medewerkers, waarbij het nog steeds gaat om meer dan 150 mensen per dag die we tekortkomen. En daarin zijn we niet uniek, wat zorgt voor grote concurrentie op de arbeidsmarkt. We doen er dan ook alles aan om dit verbeteren. Zo zien we dat er dankzij onze wervingscampagne veel animo is voor ‘de leukste ochtendbaan van Nederland’. Maar je leert iemand sneller een biertje tappen dan een trekker te besturen.

Onze instructeurs werken keihard om alle nieuwkomers zo snel mogelijk inzetbaar te krijgen. In de zomermaanden doen we een extra beroep op onze kantoormedewerkers om als piekhulp bij te springen in de logistiek. Daarnaast hebben we inmiddels mensen uit Oekraïne en Bulgarije met hulp van tolken in onze logistiek werken en kijken we ook of we personeel van kwekers, waar het nu soms rustiger is, bij ons kunnen inzetten. Verder hebben we inloopdagen voor sollicitanten. Alles om ervoor te zorgen dat onze klanten hun producten op tijd geleverd krijgen.

Overleg met klantenplatforms

Wij beseffen heel goed dat als bij ons het proces hapert, dat direct gevolgen heeft voor de sector. Elke minuut uitloop is er een teveel. Daarom zoeken we naar oplossingen en dit onderwerp staat in elk overleg met de Ledenraad als eerste punt op de agenda. Het zijn immers hun kopers en hun handel die het raakt. Ook in het recente overleg met de klantenplatforms was onze logistieke performance het hoofdonderwerp. Zeker bij de klantenplatforms klok en hybride.

De vraag die op tafel kwam was of een ander ritme van de sector een oplossing biedt. We zien dat niet alleen Royal FloraHolland, maar ook andere bloemen- en plantenveilingen te maken hebben met logistieke issues. De krapte op de arbeidsmarkt speelt alle spelers in de sector parten. Het raakt, kwekers, kopers, transporteurs en tal van toeleveranciers. De leden van de klantenplatforms verwachten van RFH dat wij de ‘lead’ nemen om te komen tot structurele oplossingen. Zo zou ‘Vandaag voor Morgen’ veilen mogelijkheden geven om meer spreiding in de logistiek te realiseren. Hier onderzoeken wij versneld de maakbaarheid van. Voor de hele korte termijn zijn we met kwekers en kopers in gesprek om te kijken hoe we pijnpunten kunnen wegnemen en hoe we ervoor kunnen zorgen dat iedereen weet waar hij aan toe is.

We zijn ervan doordrongen dat het sneller en beter moet. Het is zaak dat ons proces beter aansluit op de processen bij de kopers, zeker in de nieuwe logistiek is dit vaak nog niet het geval. En als dat onvoldoende aansluit, kijken we nu met elkaar hoe we dat beter kunnen inregelen. Ook dat is iets dat niet van de ene op de andere dag valt te organiseren, maar we gefaseerd wel oppakken. We realiseren ons dat de bal bij ons ligt. In goed overleg en in samenwerking met kwekers en kopers willen we onderzoeken welke structurele oplossingen mogelijk zijn. In de tussentijd is alles erop gericht om onze logistieke performance op orde te krijgen. We starten niet met de implementatie van programma's die raken aan de logistiek, zolang het niet loopt als we willen. Laten wij samen zorgen voor een sterke Sierteelt Nederland BV en in co-creatie de schouders eronder zetten!

Gerelateerd nieuws